15 năm sau sự kiện Calciopoli

Calciopoli đã nổ ra như thế nào – Mâu thuẫn gia tộc, “kẻ thù” lộ diện và “chiến dịch thanh trừng” bắt đầu.

 

Trong những ngày không có bóng đá, người ta lại nhìn về quá khứ để tìm kiếm các câu chuyện có “thật” để chia sẻ. Tôi chợt nhận ra, 2020 là năm đánh dấu 15 năm sự kiện Calciopoli – Scandal lớn nhất trong lịch sử bóng đá. Tôi vẫn nhớ như in những ngày đó năm 2006, một đứa học sinh cấp 3 là một fan cuồng nhiệt của Juventus và bóng đá Ý phải chứng kiến những gì được coi “địa ngục” thật sự, điều tồi tệ hơn nữa là tôi phải đọc những tin tức được cho là “sự thật” đến từ những nhà báo nổi tiếng lúc bấy giờ. Nhưng cái gọi là “sự thật” ấy chỉ có một nửa và một nửa sự thật thì người ta gọi là dối trá. Cho đến hôm nay, tôi vẫn chờ một bài báo chính thống trong nước có thể cung cấp đầy đủ và chính xác nhất những tình tiết, sự kiện diễn ra trong thời điểm đó nhưng xem chừng có vẻ điều đó khó có thể xảy ra. Dưới đây, tôi xin chia sẻ cho các bạn một góc nhìn về bối cảnh, những mâu thuẫn thực sự không chỉ giữa các CLB với nhau mà trong chính nội bộ Juve – tâm điểm của Calciopoli lúc đó. Khi đọc xong hi vọng sẽ giúp các bạn hiểu tại sao Calciopoli nổ ra? Tại sao Juve lại “chết” một cách đau đớn như vậy?

 

Calciopoli

Tháng 5/2004, sau sự ra đi của Umberto nhà Agnelli và tập đoàn Fiat đã rơi vào một cuộc khủng hoảng trầm trọng nhất từ trước đến nay. Những mâu thuẫn đã bắt đầu xuất hiện ngay trong nội bộ gia đình lúc đó, với việc cả hai trụ cột của gia đình qua đời (Gianni đã mất trước đó một năm), các thành viên quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình kiểm soát các công ty của gia đình (trong đó có Juve) sau này, sẽ được sắp sếp vào hai phe như sau: một bên là gia đình Elkann đứng đầu, Montezemolo – chủ tịch Fiat SpA (2004-2010) được chính John Elkann bổ nhiệm và các cố vấn lâu năm của gia đình là Gabetti (đang là chủ tịch IFIL– sau này là Exor), Grande Stevens. Một bên sẽ do Allegra (vợ thứ hai của Umberto) lãnh đạo cùng với con trai Andrea AgnelliGiraudo– một trong những người quản lý giỏi nhất và gắn bó lâu nhất với Umberto, được ông rất coi trọng. Rõ ràng, quyền lực hoàn toàn nghiêng về bên thứ nhất bởi không chỉ John Elkann là người được Gianni chọn làm người thừa kế hợp pháp mà hầu hết những thanh viên ở nhóm này đều nắm giữ những vị trí vô cùng quan trọng trong tập đoàn và gia đình.

Để nắm quyền kiểm soát toàn bộ Juve, phe Elkan cần phải loại bỏ Moggi Giraudo vì họ đang đứng đầu các vấn đề kinh doanh, thể thao của CLB. Nhưng việc loại bỏ cả 2 nhà lãnh đạo đang làm quá tốt công việc của mình là điều không hề dễ dàng. Thứ nhất: thật khó để tìm ra lý do nào đủ thuyết phục đối với truyền thông và các fan hâm mộ. Thứ hai: với tài năng của mình, nếu bị loại bỏ cả hai sẽ ngay lập tức sẽ tìm được một bến đỗ mới – đối thủ của Juve (Milan hay Inter từ lâu đều tỏ rõ tham vọng sở hữu 2 người tài năng này), rõ ràng điều này không hề có lợi cho Juve. Do đó, một kế hoạch, âm mưu chưa từng có đã được nghiên cứu và tính toán kĩ lưỡng để loại bỏ vĩnh viễn hai người trên ra khỏi thế giới bóng đá. Và trên thực tế gia đình Elkann – Montezemolo đã tìm được điều đó ở Milan và Rome, có nhiều người hơn chúng ta nghĩ có cùng mối quan tâm đối với việc loại bỏ hoàn toàn hai nhà lãnh đạo Juve, một liên minh ma quỷ được hình thành.

Tại Milan, trong nhiều năm các nhà quản lý của Inter mà đứng đầu là Moratti luôn có niềm tin lớn rằng những kết quả thất vọng liên tục của đội bóng gặp phải từ suốt năm 1990 trở đi, đều đến từ sự bất công mà Inter gặp phải trên sân bóng mà đỉnh điểm là vụ Ronado năm 1998 và việc bị Juve “lấy cắp” chức vô địch đã ở trong túi vào ngày định mệnh 5/5/2002. Moratti luôn bị thuyết phục rằng Juve đã giành chiến thắng với sự giúp đỡ của các trọng tài. Để thoát khỏi tình cảnh này, họ cần phải làm một cái gì đó và rõ ràng đây là thời điểm thích hợp hơn bất cứ lúc nào khác, khi gia đình Agnelli đang suy yếu hơn bao giờ hết: Fiat đang rơi vào đợt khủng hoảng trầm trọng, không những thế trong vòng 18 tháng họ mất đi cả 2 trụ cột trong gia đình – 2 người quyền lực nhất và có sức ảnh hưởng cực lớn trong nền kinh tế, chính trị ở Italia lúc bấy giờ. Tôi tin rằng, chỉ cần 1 trong hai người còn sống thì không bao giờ Calciopoli nổ ra, và sự thật là ngay sau khi Umberto mất, Moratti đã bắt đầu triển khai kế hoạch của mình.

Mặt khác , Juventus còn một số “kẻ thù” khác ở Rome, trong những căn phòng bí mật ẩn chứa sức mạnh của Calcio trong giai đoạn 1994-2006, “sức mạnh” đó đến từ những sự thỏa thuận ngầm giữa bảy chị em nổi tiếng năm 1999 (Juventus, Inter, Milan, Rome, Lazio, Parma, Fiorentina). Tất cả các nhà quản lý của 7 chị em, với tham vọng vô địch và thống trị giải đấu, đều có mặt trong một bữa tối mùa hè tại nhà của Carraro – chủ tịch của FIGC lúc bấy giờ, cùng với hai ủy viên liên liên đoàn là BergamoPairetto – những người chịu trách nhiệm phân công trọng tài trong các trận đấu, tất cả họ đều thống nhất thành lập một “cartel” (một từ sử dụng phổ biến trong các tổ chức tội phạm, đặc biệt là liên quan đến ma túy, cocaine) – được hiểu đơn giản là một nhóm có những lợi ích, với đặc quyền không thể động đến. Sự cân bằng nảy sinh từ những sự kiện đó và được duy trì cho đến tháng 5/2006, trên thực tế có thể nhận thấy, sự hội tụ của ba nhóm lợi ích chính là: Gia đình Agnelli đứng đầu lúc này là Elkann/MontezemoloInter /Moratti – khu vực “chính trị” đến từ FIGC, CONI (Ủy ban Olympic quốc gia Ý). Tuy nhiên, có thể nhận thấy có một điểm yếu chết người của liên minh này, khiến “lợi ích nhóm” sẽ bị phá vỡ – Luciano Moggi (giám đốc thể thao Juve) và Antonio Giraudo (CEO Juve). Hai người đến từ nhóm lợi ích của nhà Agnelli, những người được cho đã tự thích nghi một cách “hoàn hảo” với hệ thống đó, đã giúp Juve hưởng được những “lợi ích” vượt trội so với 6 chị em khác. Khi lợi ích bị xâm phạm, rõ ràng phải có kẻ nhận trách nhiệm, cái gai đã lộ ra và lẽ tất yếu vật tế thần được xác định không ai khác ngoài 2 người trên.

Ngay từ 2004, Moratti đã sử dụng mối quan hệ “đặc quyền” với ban lãnh đạo cao nhất của Telecom Italia Mobile (TIM) Pirelli – người luôn là nhà tài trợ chính và cổ đông lớn của Inter trong suốt giai đoạn Moratti nắm quyền tại Inter, đã ủy thác một nhóm nhân vật thường xuyên đứng trong “bóng tối” giữa hai công ty, sử dụng các dịch vụ bí mật để thực hiện các cuộc điều tra bất hợp pháp vào thế giới bóng đá. Mục đích được chỉ định rõ ràng, cần phải loại bỏ “một số nhân vật” cụ thể được nêu tên đích danh. Thậm chí, những thông tin này đã được nhóm trên thường xuyên trao đổi với một số nhân vật ở các cơ quan điều tra từ nhiều tháng trước khi Calciopoli xảy ra.

Vào ngày 7/3/2006, dấu hiệu đầu tiên cho thấy có điều gì đó sắp xảy ra, khi thượng nghị sĩ Gigi Malabarba, thành viên của ủy ban kiểm soát Nghị viện về các dịch vụ bí mật được yêu cầu giải thích tại Nghị viện về nguồn gốc của các khoản tiền vài nghìn euro được chuyển vào tài khoản của một số nhân viên của FIGC.

Trong khi đó, tại Milan cũng trong tháng 3/2006, Mancini úp mở với Moggi ngay trên truyền hình trực tiếp rằng anh ta cùng một số người khác sẽ sớm phải trả lời một số câu hỏi ở “nơi nào đó” liên quan đến pháp luật. Thậm chí một số báo cáo cho thấy những tuyên bố tương tự được đưa ra trong phòng thay đồ ở Pinetina, nơi các thành viên ban huấn luyện và Facchetti – giám đốc của Inter lúc đó, đã nói với các cầu thủ là họ hãy bình tĩnh, không cần phải lo lắng vì scudetto “sẽ đến” với chúng ta vào cuối mùa.

Các dấu hiệu đang ngày càng hiện rõ, báo hiệu về một “cơn bão” khủng khiếp chuẩn bị đổ xuống. Nhưng điều mà không người nào có thể tưởng tượng ra, “cơn bão” này đã tàn phá và quét sạch hoàn toàn Calcio chỉ trong vòng 2 tháng ngắn ngủi sau đó.